Indrukwekkende engel in De Nieuwe Kerk

Recensie

Luca Giordano is een van die kunstenaars die niet in een openbare Nederlandse collectie is vertegenwoordigd. En dat is jammer, want de Italiaanse barokschilder maakte mooie werken. Het is daarom fijn dat De Nieuwe Kerk tijdelijk één schilderij naar Amsterdam heeft weten te halen.

Tekst: Evert-Jan Pol

Foto: Evert-Jan Pol.

Dat Giordano (1634-1705) in Nederlandse musea ontbreekt, is best wel opmerkelijk, want met 1200 werken liet hij een behoorlijk oeuvre na. Het is niet zo dat zijn werk voornamelijk in eigen land bleef. Bij onze oosterburen is de kunstenaar wel een graag geziene gast.

In de Gemäldegalerie in Berlijn hangt bijvoorbeeld het bijna twee meter hoge doek Aartsengel Michaël. Of eigenlijk hing, want het schilderij is het Meesterwerk in de gelijknamige expositieserie in De Nieuwe Kerk.

Elk jaar gedurende twee maanden presenteert de museumkerk één kunstwerk dat het eigen huis bijna nooit verlaat. Telkens gaat het om een werk met een religieuze of spirituele lading. Het allereerste Meesterwerk was in 2011 De Heilige Familie van Rembrandt. Een dergelijk stuk is helemaal op zijn plek in een voormalig gebedshuis.

Dat geldt zeker ook voor Giordano’s indrukwekkende Aartsengel Michaël , dat het Bijbelverhaal verbeeldt waarin Michaël de duivel en de gevallen engelen verslaat. De blonde engel staat bovenop een gevallene en brengt hem met zijn speer de genadeslag toe. De pijn van de man is bijna voelbaar.

(Tekst gaat verder onder de foto)

Luca Giordano, Sint Michaël (Der Heilige Michael), ca. 1663, Staatliche Museen zu Berlin, Gemäldegalerie, eigendom van de Kaiser-Friedrich-Museums-Verein.

Het schilderij past extra goed in de kerk omdat de voorstelling ook de strijd van de rooms-katholieke kerk met het protestantisme in de contrareformatie symboliseert. De Nieuwe Kerk kreeg daar in 1578 mee te maken. In dat jaar veranderde Amsterdam van een katholieke in een protestantse stad. Bovendien is aan engelen geen gebrek in de kerk, laat de audiotour horen en zien.

Het idee om één bijzonder kunstwerk centraal te stellen is heel sympathiek. Maar krijgt de betalende bezoeker dan wel waar voor zijn geld? Wie geen Museumkaart of andere kortingskaart heeft betaalt bijna 10 euro, en dat is toch vrij prijzig voor slechts één schilderij.

Met die vraag in het achterhoofd is de ene editie geslaagder dan de andere. In 2015 zorgde Bill Viola voor spektakel met twee prachtige films. De aflevering van vorig jaar was echter een grote teleurstelling. Die bestond uit een werk van Jeff Koons, dat geen meesterwerk was, maar niets minder dan een ordinaire kopie.

De editie van dit jaar komt weer beter uit de verf. Het meesterwerk zelf schittert aan het eind van een rode loper in een kapel. Terwijl de bezoeker het doek in zich opneemt, vertelt een stem in de audiotour het een en ander over het leven en werk van de kunstenaar. Op een metershoge videozuil elders in de kerk komen meer werken van Giordano voorbij. Wie de tijd neemt, leert tijdens het bezoek het nodige over deze in ons land onbekende Italiaanse meester.

Meesterwerk: Aartsengel Michaël van Luca Giordano, t/m 7 april in De Nieuwe Kerk Amsterdam

Waardering: @@@@@@@@@@

Share