Worstelaars Van Gogh krijgen gezicht

De twee worstelaars die schuilgaan onder het schilderij Bloemstilleven met akkerbloemen van Vincent van Gogh hebben een gezicht. Het team van het Avrotrosprogramma Het geheim van de Meester reconstrueerde de later overschilderde voorstelling in de eerste aflevering van een nieuw seizoen, dat gisteren van start ging.

Tekst: Evert-Jan Pol

De worstelaars van Vincent van Gogh. Fragment uit Het geheim van de Meester.

In Het geheim van de Meester staat elke aflevering een bekend schilderij uit een Nederlandse museale collectie centraal. Een team onder leiding van Jasper Krabbé probeert het betreffende werk zo nauwkeurig mogelijk te kopiëren. Het tweede seizoen trapt af met een tweeluik over het bloemstilleven van Van Gogh (deel 2 is vanavond te zien).

Om dat doek uit het Kröller-Müller Museum zo getrouw mogelijk na te maken, was het nodig ook de onderschildering te reconstrueren. Dat bleek nog een flinke uitdaging, omdat dat werk alleen bekend is van röntgenbeelden. De houding van de worstelaars was zichtbaar, maar hun gezichten waren maar moeilijk te onderscheiden.

Omdat Van Gogh het schilderij in 1886 had gemaakt tijdens een klassikale les op de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Antwerpen moesten er haast wel andere schilderijen van studiegenoten met de dezelfde modellen bestaan. En dus toog Jasper Krabbé naar Antwerpen voor onderzoek in de archieven en het depot van de academie.

Daar vond hij inderdaad portretten van worstelaars uit dezelfde periode waarin Van Gogh zijn modellen had geschilderd. Twee mannen vertoonden dusdanige gelijkenissen met Van Goghs worstelaars dat ze wel dezelfde personen moesten zijn.

De worstelaars van Vincent van Gogh, geschilderd door Charlotte Caspers. Fragment uit Het geheim van de Meester.

Kunstschilder Charlotte Caspers kon vervolgens aan de hand van de foto’s van hun geschilderde gelaten Van Goghs worstelaars een gezicht geven. Het uiteindelijke resultaat hing één dag naast het bloemstilleven in het Kröller-Muller Museum. Inmiddels bestaat het werk al niet meer; in de aflevering die vanavond op het programma staat, schildert Caspers het bloemstilleven eroverheen.

Over de echtheid van dat stilleven bestond overigens enige tijd twijfel. Negen jaar lang stond het te boek als een werk van een anonieme schilder. In 2012 werd het weer toegeschreven aan Van Gogh.

Het geheim van de Meester, vanavond, woensdag 6 september om 21.20 uur bij Avrotros op NPO 2 ( en daarna weer elke dinsdagavond)

Share