Robert Mapplethorpe: provocerende perfectionist

Recensie

Provocerend, esthetisch, sculpturaal: het veelzijdige werk van Robert Mapplethorpe is een must- see voor elke kunstliefhebber. De perfectionistische en eigenzinnige kunstenaar was een pionier op het gebied van fotografie als kunstvorm. De tentoonstelling Robert Mapplethorpe, een perfectionist in de Kunsthal Rotterdam plaatst zijn werk in het kader van zijn zoektocht naar esthetische perfectie. Zowel bekende als minder bekende aspecten uit zijn oeuvre komen aan bod, en worden op interessante wijze met elkaar gecontrasteerd.

Tekst: Liesbeth​ Visee

Robert Mapplethorpe, Self-Portrait (1980) © The Robert Mapplethorpe Foundation.

Mapplethorpe (1946-1989) deed met zijn foto’s door de jaren heen aardig wat stof opwaaien, met name door zijn actieve betrokkenheid bij homoseksuele sadomasochistische subculturen. In zijn intieme (zelf)portretten komt zijn positie als actieve deelnemer duidelijk naar voren. De titels bestaan vaak enkel uit de voornamen van de modellen, wat deze indringende portretten een persoonlijk element geeft. Ze lijken zo een inkijkje te geven in het leven van Mapplethorpe.

Het zijn dan ook vooral deze provocerende, aan het pornografisch grenzende, foto’s die het mannelijk lichaam in een expliciet homo-erotische context tonen die tot Mapplethorpes grote bekendheid hebben geleid. Deze controversiële foto’s leidden echter vaak ook tot grootschalige discussies, met soms zelfs het annuleren van tentoonstellingen tot gevolg.

(Tekst gaat verder onder de foto’s)

Robert Mapplethorpe, Poppy (1988) © The Robert Mapplethorpe Foundation.

Robert Mapplethorpe, Ken Moody (1983) © The Robert Mapplethorpe Foundation.

Naast deze vrij expliciete kant toonde Mapplethorpe in zijn werk daarentegen ook een interesse in het lichaam als sculptuur, waarin hij ernaar streefde het naakte lichaam met technische perfectie op foto vast te leggen. Dit streven naar perfectie in zowel techniek als compositie vormt duidelijk de rode draad in Mapplethorpes werk, en speelt bijvoorbeeld ook een belangrijke rol in zijn bloemstillevens, die hij met grote precisie fotografeerde en ontwikkelde.

Dit komt wederom naar voren in de vele portretten van beroemdheden die te zien zijn in de tentoonstelling, waaronder bijvoorbeeld van Andy Warhol en David Hockney. Ook hier demonstreerde Mapplethorpe dat hij als geen ander in staat was zijn modellen op een persoonlijke manier te portretteren, en zo een bijzondere kijk op deze bekende figuren te geven.

Robert Mapplethorpe, Two Men Dancing (1984) © The Robert Mapplethorpe Foundation.

De belangrijke thema’s in Mapplethorpes werk komen in het bijzonder naar voren door de aanwezigheid van de befaamde portfolio’s X, Y en Z, waarin Mapplethorpe zelf zijn belangrijkste drie onderwerpen laat zien: homoseksuele sadomasochistische scenario’s (X, 1978), bloemstillevens (Y, 1978) en portretten van Afro-Amerikaanse mannen (Z, 1981). Deze portfolio’s tonen Mapplethorpes eigen selectie uit zijn werk, en zijn dan ook met kenmerkende precisie en aandacht voor presentatie uitgevoerd.

Hoewel de kwaliteit en de diversiteit aan werk die hier te zien is deze tentoonstelling zeer de moeite waard maakt, is de opstelling in de ruime hal soms wat verwarrend. Zo is lang niet altijd duidelijk welke thema’s aan bod komen, en is er ook niet altijd een logische volgorde. Voor degenen met enige voorkennis van het werk van Mapplethorpe zal dit niets afdoen aan het bezoek, maar het geeft te denken of deze tentoonstelling even toegankelijk is voor de gemiddelde bezoeker. Voor de liefhebber en geïnteresseerden zeker een aanrader, maar minder geschikt als gezinsuitstapje.

Robert Mapplethorpe, een perfectionist, t/m 27 augustus in Kunsthal Rotterdam (NB: Een deel van de tentoonstelling bevat seksueel expliciete foto’s, en is daardoor niet geschikt voor jonge bezoekers.)

Waardering: @@@@@@@@@@

Meer van Liesbeth​ Visee

Share