Zomer in Gemeentemuseum Den Haag

Het is volop zomer en de stranden zitten weer vol. Het strand van Scheveningen bijvoorbeeld, dat in de tweede helft van de negentiende eeuw een geliefd onderwerp was voor schilders van de Haagse School. Zoals te zien is in een tentoonstelling die zaterdag 7 juli opent in Gemeente Museum Den Haag.

Jan Hendrik Weissenbruch, Strandgezicht, 1887, Gemeentemuseum Den Haag.

Kunstenaars als Jan Hendrik Weissenbruch, Anton Mauve en de gebroeders Maris legden Scheveningen vast in hun tekeningen en schilderijen en maakten de badplaats zo wereldberoemd. Het vissersleven, de opkomende badcultuur en vooral ook het magistrale samenspel van licht, lucht en water trok hen aan.

De expositie laat de twee gezichten zien van Scheveningen in de negentiende eeuw. Jacob Maris (1837-1899) schilderde de ploeterende vissers, terwijl zijn broer Willem (1844-1910) de ezels voor plezierritjes op het strand vastlegde. En Anton Mauve (1838-1888) toonde zowel de botters die met behulp van paarden op het strand worden getrokken als de elegant geklede badgasten.

Andere kunstenaars van de Haagse School specialiseerden zich in de natuurpracht van de kust. Ze verbeeldden de veranderende zee en de rijk geschakeerde luchten bij verschillende weersomstandigheden. Ongeacht de thematiek zetten de schilders van de Haagse School hun strand- en zeegezichten op in zilvergrijs. Het is de kleur van het Noordzeelicht dat over het spiegelende water naar land wordt getransporteerd.

Behalve ruim zeventig schilderijen, tekeningen, foto’s en archiefmateriaal zijn in de tentoonstelling ook enkele schetsboeken van Anton Mauve te zien. Vanwege hun kwetsbaarheid zijn die in het verleden slechts spaarzaam getoond. De tekeningen geven een levendig beeld van het vissersdorp van weleer.

Piet Mondriaan, Zeegezicht, 1909, Gemeentemuseum Den Haag.

De Haagse School op Scheveningen is een van twee zomerse tentoonstellingen in Gemeentemuseum Den Haag. Op 14 juli opent de expositie Aan Zee. Deze neemt de bezoekers mee naar Zeeland, naar het voormalige eiland Walcheren, om precies te zijn. Kunstenaars als Piet Mondriaan, Jan Toorop, Jacoba van Heemskerck en Ferdinand Hart Nibbrig kwamen daar aan het begin van de vorige eeuw graag om te schilderen.

Ze maakten er luministische schilderijen, waarin de nadruk ligt op lichteffecten. De Zeeuwse kust leende zich goed voor kleurrijke, fonkelende werken. Gemeentemuseum Den Haag toont er in de expositie ruim zestig. Een van de getoonde werken is Zomer, Duin in Zeeland van Piet Mondriaan. Het stuk uit de collectie van het Haagse museum dat al jaren in bruikleen is bij het Guggenheim Museum in New York kwam speciaal voor deze gelegenheid weer even ‘thuis’.

De Haagse School op Scheveningen, 7 juli t/m 16 september / Aan Zee, 14 juli t/m 18 november, beide in Gemeentemuseum Den Haag

Share