Topstuk Bosch na 450 jaar terug in Nederland

Nieuws

Na bijna 450 jaar komt De hooiwagen van Jheronimus Bosch tijdelijk terug naar Nederland. De Spaanse koning Filips II kocht het drieluik in 1570 en sindsdien verliet het Spanje nooit meer. Tot dit jaar dan.

Jheronimus Bosch, Hooiwagen-triptiek (geopend), ca.1515. Paneel, 133 x 100 cm (middenpaneel), 147 x 56 cm (zijpanelen). Collectie Museo Nacional del Prado, Madrid.

Jheronimus Bosch, Hooiwagen-triptiek (geopend), ca.1515. Paneel, 133 x 100 cm (middenpaneel), 147 x 56 cm (zijpanelen). Collectie Museo Nacional del Prado, Madrid.

 

Het grote werk is een topstuk in het oeuvre van Bosch, en zal ruim een half jaar in Nederland verblijven. Het krijgt een plek in twee tentoonstellingen. Dit najaar schittert het in Museum Boijmans Van Beuningen in de grote tentoonstelling De ontdekking van het dagelijks leven – van Bosch tot Bruegel. En vanaf begin volgend jaar is het drieluik te zien in Het Noordbrabants Museum in de overzichtstentoonstelling Jheronimus Bosch – Visioenen van een genie. Aanleiding voor de uitzonderlijke bruikleen is dat in 2016 feestelijk wordt stilgestaan bij het 500ste sterfjaar van Jheronimus Bosch, de belangrijkste laatmiddeleeuwse kunstenaar die Nederland heeft voortgebracht.

De hooiwagen is een van de topstukken uit de collectie van Museo Nacional del Prado in Madrid. Het schilderij toont een stoet mensen die achter een hooiwagen, een metafoor voor materialisme, aanloopt. Regelrecht de hel in. Op de voorgrond zijn middeleeuwse taferelen te zien met dronken monniken, tandentrekkers, vrolijke muzikanten en toekomst voorspellende zigeuners. Een verliefd paar zit bovenop de hooiwagen, met aan weerszijden een engel en een duiveltje.

Jheronimus Bosch, Hooiwagen-triptiek (Details). Olieverf op paneel. Collectie Museo Nacional del Prado, Madrid.

Jheronimus Bosch, Hooiwagen-triptiek (Details). Olieverf op paneel. Collectie Museo Nacional del Prado, Madrid.

 

Daarmee is De hooiwagen een van de eerste schilderijen in de kunstgeschiedenis waarop alledaagse taferelen staan. Schilders uit de volgende generaties maakten deze taferelen tot hoofdonderwerpen van hun schilderijen. Jheronimus Bosch (ca 1450-1516) toonde in zijn werk werelden die zijn tijdgenoten niet voor mogelijk hielden. Zijn karakteristieke panelen en triptieken, vol illusies en hallucinaties, wonderlijke gedrochten en nachtmerries, verbeelden op onnavolgbare wijze de grote thema’s van zijn tijd: verleiding; zonde en rekenschap.

De ontdekking van het dagelijks leven – van Bosch tot Bruegel, 10 oktober 2015 t/m 17 januari 2016 in Museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam

Jheronimus Bosch – Visioenen van een genie, 13 februari t/m 8 mei 2016 in Het Noordbrabants Museum, Den Bosch

Share