Rijksmuseum krijgt schilderij vanwege corona

Het Rijksmuseum heeft een schilderij van Bartholomeus Spranger gekregen. Verzamelaar Bob Haboldt schonk het omdat hij emotioneel geraakt werd door corona en hij iets wilde doen voor musea.

“Corona heeft mij geraakt, vooral emotioneel”, aldus Haboldt in een persbericht van het Rijksmuseum. “Het was voor mij een aanleiding voor reflectie. Hoe kan ik bijdragen? Hoe kunnen we deze periode memoreren? Het mooie van een schilderij is dat het voor eeuwig blijft en als monument kan fungeren voor de moeilijke periode waar we doorheen gaan. Ik besloot daartoe dit uitzonderlijke werk van Bartholomeus Spranger te schenken aan het Rijksmuseum. In de eerste plaats voor iedereen als nagedachtenis aan de slachtoffers van COVID-19, maar ook als voorbeeld voor iedereen om goed te doen voor musea. Ik hoop dat anderen volgen.”

De uit Antwerpen afkomstige Bartholomeus Spranger (1546-1611) was rond 1600 een van de belangrijkste kunstenaars in Europa. Vanaf 1581 was hij hofschilder van de Habsburgse keizer Rudolf II in Praag, de grootste kunstverzamelaar van zijn tijd. Zijn eerdere verblijf in Italië en vooral Rome had grote invloed op zijn werk, waarin hij op geheel eigen wijze de Nederlandse traditie en het Romeinse maniërisme wist te combineren.

Bartholomeus Spranger, Engelen dragen het lichaam van Christus (Engelenpietà), ca. 1587, Rijksmuseum.

Omstreeks 1587 schilderde hij op koper het werk Engelen dragen het lichaam van Christus, dat het Rijksmuseum nu heeft gekregen. Het geldt als een meesterwerk binnen het oeuvre van de kunstenaar.

In de voorstelling dragen engelen het lichaam van Christus, beschenen door hemels licht. Spranger toont Jezus bijna frontaal. Het engeltje op de voorgrond houdt een mand vast met daarin passiewerktuigen als de doornenkroon en de spijkers waarmee Christus gekruisigd werd. Op de achtergrond zijn de drie Maria’s op weg naar het graf, dat ze leeg zullen aantreffen.

Het werk kreeg al in Sprangers eigen tijd brede bekendheid omdat Hendrick Goltzius het in 1587 reproduceerde in een in grote oplage gedrukte  prent. De nieuwe aanwinst is vanaf 1 juni te zien naast andere topstukken van kunstenaars uit zijn omgeving onder wie Adriaen de Vries en Joachim Wtewael.

Het Rijksmuseum bezat al ander werk van Spranger, waaronder het grote schilderij Venus en Adonis en de tekening Het huwelijk van Cupido en Psyche.

Share