Nieuwe tekening Van Gogh ontdekt

In de collectie van de Van Vlissingen Art Foundation is een nieuwe tekening van Vincent van Gogh ontdekt: De heuvel van Montmartre met steengroeve uit maart 1886. Dat blijkt uit uitgebreid onderzoek door het Van Gogh Museum van deze tot nu toe onbekende tekening.

Vincent van Gogh, De heuvel van Montmartre met steengroeve, maart 1886, collectie Van Vlissingen Art Foundation.

Met deze vondst kon ook een vergelijkbare tekening die eerder was afgeschreven, opnieuw aan Van Gogh worden toegekend. Dat werk, De heuvel van Montmartre, uit hetzelfde jaar, bevindt zich in het Van Gogh Museum en is qua onderwerp, formaat, stijl, techniek en materiaalgebruik onmiskenbaar verwant aan de nieuw ontdekte tekening.

“De twee tekeningen zijn overduidelijk van dezelfde hand en in stijl verwant aan Van Goghs modeltekeningen die hij begin 1886 eerst in Antwerpen en vervolgens in Parijs op het atelier van Cormon maakte”, aldus Teio Meedendorp, senior onderzoeker van het Van Gogh Museum. “Ook de gebruikte tekenmaterialen zijn identiek en de onderwerpen zijn te verbinden met schilderijen die Van Gogh in het voorjaar en in de vroege zomer op Montmartre maakte.”

“Binnen het getekende oeuvre van Van Gogh zijn dit twee opvallende werken die mooi illustreren hoezeer hij in de periode winter/voorjaar 1886 nog op zoek was naar een eigen stijl. Ze illustreren een fase in het leerproces van de kunstenaar, die zichzelf in Parijs uiteindelijk opnieuw uitvond, maar hier nog even het traditionele artistieke pad bewandelde.”

Het werk in het Van Gogh Museum werd eerder afgeschreven mede op basis van te weinig vergelijkingsmateriaal. De relatie met de studies bij Cormon werd niet gelegd omdat algemeen werd aangenomen dat Van Gogh dat atelier pas in het najaar van 1886 bezocht. Inmiddels is bekend dat dat niet klopt. Van Gogh klopte daar al begin maart van dat jaar aan.

Vincent van Gogh, De heuvel van Montmartre, 1886, Van Gogh Museum Amsterdam (Vincent van Gogh Stichting).

Uit onderzoek bleek verder dat De heuvel van Montmartre met steengroeve ooit deel uitmaakte van de collectie van Vincent en Theo van Gogh. Theo’s weduwe Johanna van Gogh-Bonger gaf het werk in 1911 in bewaring bij kunsthandelaar J.H. de Bois in Haarlem, die het omstreeks 1917 verkocht, waarna het uit het zicht verdween. Dit was elf jaar voordat de eerste oeuvrecatalogus van Van Gogh verscheen. De tekening is nooit eerder tentoongesteld of gepubliceerd.

In 2012 werd voor het laatst een nieuwe tekening van Van Gogh ontdekt, de vroege potloodtekening Kop van een Romeinse jongen (naar Bargue naar Bonnat) uit 1880, een kopie naar een voorbeeld uit de tekencursus van Charles Bargue. In totaal zijn er ruim negenhonderd tekeningen van Van Gogh bekend, naast een vijftal schetsboekjes. De schetsboekjes en ongeveer vijfhonderd tekeningen bevinden zich in de collectie van het Van Gogh Museum.

De ontdekte tekening en de opnieuw toegeschreven tekening zijn allebei tot en met 6 mei te zien in de tentoonstelling Impressionism & Beyond. A Wonderful Journey in Singer Laren. Deze bestaat uit werk van Franse impressionisten, postimpressionisten en expressionisten uit de Van Vlissingen Art Foundation. Deze expositie opent vandaag.

Share