Museum koopt Egyptische scheppingsgod

Nieuws

Het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden heeft onlangs een klein reliëf van de Egyptische god Chnoem gekocht. Het stukje graniet maakte rond de vierde eeuw voor Christus deel uit van een kleine kapel in een tempel. Chnoem werd in het oude Egypte vereerd als god van de schepping. Op de aangekochte afbeelding staat hij op het punt met zijn schepping te beginnen, en dat maakt de voorstelling zeldzaam.

Chnoem, herkenbaar aan zijn ramskop, werd vereerd als de schepper van de kosmos. Als een pottenbakker zit hij aan een draaischijf, die hij met zijn voet aandrijft. Op de schijf staat een stuk klei waaruit hij met zijn handen iets gaat vormen: een mens, een dier, of de wereld zelf? De kunstenaar heeft het in het midden gelaten.

Het brokje graniet van 32 centimeter hoog is een stukje van een kapel voor een godenbeeld. Zulke kapellen werden uit één stuk steen gehakt en stonden in het allerheiligste gedeelte van een tempel. Ze dienden als een soort brandkast om het beeld zo goed mogelijk te beschermen. De holle binnenruimte was toegankelijk via dubbele houten deuren aan de voorkant. De buitenwanden van de kapel waren versierd met rijen goden die ook meehielpen het beeld te beschermen. Het is bijzonder dat er nu een reliëf van Chnoem in een museum te zien is. Meestal zitten ze onverbrekelijk vast in de wand van de tempel.

Reliëf van de god Chnoem, Egypte, 4de eeuw v. Chr., collectie Rijksmuseum van Oudheden, Leiden.

Reliëf van de god Chnoem, Egypte, 4de eeuw v. Chr., collectie Rijksmuseum van Oudheden, Leiden.

De afbeelding van Chnoem is tot en met 10 mei te bewonderen in een vitrine in de entreezaal van het Rijksmuseum van Oudheden, naast de Egyptische tempel. In 2016 krijgt het reliëf een prominente plek in de dan vernieuwde Egyptische afdeling.

Share