Literatuurmuseum exposeert schrijversportretten online

Erik van Straten, Portret van W.F. Hermans, 1986, Literatuurmuseum, Den Haag.

Waarom was Willem Frederik Hermans ontevreden over zijn portret en welke beruchte meester-vervalser portretteerde de inmiddels allang vergeten Ben van Eysselsteijn? De online Nationale Schrijversgalerij van het Literatuurmuseum beantwoordt deze en andere vragen.

Het Literatuurmuseum heeft een groot deel van zijn geschilderde schrijversportretten op zijn website gezet. De online schrijversgalerij is sinds gisteren te bezoeken.

Een van de portretten is dat van W.F. Hermans, geschilderd door Erik van Straten (1954). De schrijver kreeg het portret van een aantal vrienden ter gelegenheid van zijn 65ste verjaardag op 1 september 1986. Hermans had een duidelijke voorkeur. ¨Als ik dan geschilderd moet worden, dan moet het door Erik van Straten gebeuren en door geen ander.¨ De opdracht was helder: het moest vooral lijken.

Hermans (1921-1995) was in eerste instantie blij met het portret en hing het in zijn huis. Later begon de schrijver zich echter te ergeren aan de rechterarm, die hing er volgens hem bijzonder raar bij hing. Van Straten: ¨Ik heb de arm zo geschilderd omdat mij te kennen was gegeven, dat het vooral een gelijkend portret moest worden.¨

In december 1991 verhuisde het portret naar het Literatuurmuseum om deel te gaan uitmaken van de Hermans-tentoonstelling. Na afloop hoefde het portret niet meer terug naar de woning van de schrijver. Het museum mocht het houden.

Han van Meegeren, Portret van Ben van Eysselsteijn, 1930, Literatuurmuseum, Den Haag.

Veel minder bekend dan Hermans is Ben van Eysselsteijn (1898-1973). De kunstenaar die hem portretteerde is wel heel beroemd, of eigenlijk berucht. Dat was namelijk Han van Meegeren (1889-1947), die ooit werk van Vermeer vervalste. Van Meegeren beeldde hem als de dandy die de schrijver was, met bontjas en fraaie hoed.

Nadat hij het portret op zijn huwelijksdag in 1933 cadeau kreeg van Van Meegeren bleek dat het nergens in volle lengte kon hangen. Daarom sneed Van Eysselsteijn de onderste helft van het schilderij af. En daarmee ook de signatuur.

Behalve met portretten is de Nationale Schrijversgalerij gevuld met dergelijke anekdotes. Het museum zal de galerij de komende maanden uitbreiden met nieuwe portretten en verhalen.

Share