Het landschap volgens Rembrandt en Jan van der Kooi

Hoe vang je de ziel van een landschap? Daarover gaat de tentoonstelling De essentie van het landschap in de Draiflessen Collection in Mettingen. Daarin toont het Duitse museum etsen van Rembrandt in combinatie met tekeningen van de hedendaagse Nederlandse kunstenaar Jan van der Kooi.

Jan van der Kooi, Veenhoop regenbui, 2007, collectie Jan van der Kooi.

Rembrandt (1606-1669) wijdde zich aan de karakteristieke en waterrijke landschappen rondom Amsterdam. Vaak maakte hij vervolgens etsen van deze schetsen. Hij hield zich minder bezig met realistische nauwkeurigheid dan met het vastleggen van de stemming. Hij concentreerde zich op lichteffecten en externe actie van de scènes.

Jan van der Kooi (1957), voor wie Rembrandt nadrukkelijk geen voorbeeld is, maar eerder een zielsverwant, hecht minder waarde aan de voorstelling, maar behandelt de verschillende lichtomstandigheden en hun effecten. Zelfs als hij een scène meerdere keren tekent, is die nooit hetzelfde.

Rembrandt Harmensz. van Rijn, Zicht op Amsterdam, ca. 1641. Foto: Stephan Kube.

Van der Kooi gebruikt doelbewust historische tekenmiddelen en tekent vaak zelfs op zeventiende-eeuws papier. Veel van zijn landschappen zijn geschetst met rood krijt en vervolgens uitgewerkt met bruine inkt en zwart krijt. Zijn schetsmatige schetsen doen denken aan die van zijn voorgangers uit de zestiende en zeventiende eeuw. Van hem toont het museum behalve losse werken ook meer dan 150 schetsboeken, die nog nooit eerder in een presentatie te zen waren.

De expositie vindt plaats in het kader van het Rembrandtjaar, waarin musea in Nederland en over de grens stilstaan bij de 350ste sterfdag van Rembrandt. De Draiflessen Collection heeft zelf een link met Nederland. Het museum is een initiatief van de Nederlandse ondernemersfamilie Brenninkmeijer, eigenaar van onder meer C&A. Het Duitse Mettingen is de bakermat van de familie.

Vom Wesen der Landschaft, t/m 19 januari 2020 in de Draiflessen Collection, Mettingen, Duitsland

Share