De kunst van het vervalsen

Documentaire

De Duitse kunsthistoricus Werner Spies hoeft geen schadevergoeding te betalen aan een Nederlandse verzamelaar. Dat meldt het NRC. Hij had ten onrechte een schilderij toegeschreven aan Max Ernst. De Nederlander kocht het werk voor veel geld. In werkelijkheid was het een creatie van de vervalser Wolfgang Beltracchi. Op betaalzender Netflix is nu een documentaire te zien over laatstgenoemde.

Door: Evert-Jan Pol

Fragment uit Beltracchi: die Kunst der Fälschung.

Fragment uit Beltracchi: die Kunst der Fälschung.

Wolfgang Fischer (1951) verdiende onder de naam Wolfgang Beltracchi miljoenen aan zijn vervalsingen. In 2011 kreeg hij daarvoor zes jaar gevangenisstraf. Hij leidde vele kunstexperts om de tuin, onder wie Spies. Die nam de ‘Ernst’ die de Nederlander kocht op in een catalogus als zijnde echt. De documentaire gaat kort in op deze geschiedenis.

Beltracchi: die Kunst der Fälschung biedt een boeiende blik in de wereld van een succesvolle kunstvervalser. “Vermeer? Zou ik ook kunnen maken. Rembrandt? Ook.” En kan hij Leonardo da Vinci vervalsen? “Natuurlijk! Helemaal niet moeilijk.” En wat dacht hij als iemand een ‘Campendonk’ van hem in een catalogus aantrof en het betitelde als een van Campendonks beste? “Nou ja, dan had hij toch gelijk?” Het mag duidelijk zijn: het ontbreekt Beltracchi niet aan zelfvertrouwen.

Hij gaat grondig te werk, toont het filmportret aan. Op een antiekmarkt koopt hij een schilderij uit de jaren twintig. Niet omdat hij het mooi vindt, maar omdat hij een doek uit die tijd zoekt. Hij verwijdert de oorspronkelijke afbeelding en vervangt haar door een werk in de stijl van de Russische kunstenares Marie Vassilieff (1884-1957). Niet al haar werk is gecatalogiseerd, dus is ze een “goede kandidaat”. Hij ‘veroudert’ de verf in een oven en strooit stof in de kieren van het frame. Zodat het lijkt alsof het schilderij al heel lang ergens heeft gehangen.

Fragment uit Beltracchi: die Kunst der Fälschung.

Fragment uit Beltracchi: die Kunst der Fälschung.

De documentaire laat ook goed zien dat er veel snobisme heerst in de kunstwereld. Er zijn verzamelaars die meer belang hechten aan de naam van de maker dan aan de voorstelling. Blijkt een Campendonk een Beltracchi, is het opeens waardeloos. Ook al is het nog steeds een mooi schilderij.

Beltracchi: die Kunst der Fälschung, nu op Netflix

Share