De beste exposities van 2019

Het jaar is bijna weer voorbij; een goede reden om stil te staan bij de beste tentoonstellingen van 2019. Volgens ons dan. Over weinig zijn de meningen immers zo verdeeld als over kunst. Wij vonden het weer een uitstekend expositiejaar. Niet minder dan zes presentaties kregen van ons een 10.

Tekst en foto’s: Evert-Jan Pol

Diederick Kraaijeveld, Rembrandt.

Het afgelopen jaar stond in het teken van Rembrandt. Nederlands beroemdste schilder overleed precies 350 jaar geleden, en gek genoeg was dat reden voor een feestje. Musea in het hele land besteedden in uiteenlopende tentoonstellingen aandacht aan de zeventiende-eeuwse kunstenaar. Het Rijksmuseum alleen al programmeerde er meerdere. Één daarvan verraste ons dusdanig dat we die waardeerden met het hoogste cijfer. Hoewel Lang Leve Rembrandt een ode was aan de schilder, bevatte de tentoonstelling geen enkel werk van de meester. Alle 575 (!) kunstwerken waren creaties van anderen, maar dan wel geïnspireerd door Rembrandt.

Het overgrote deel van de vertegenwoordigde kunstenaars deed bij velen geen belletje rinkelen, maar dat betekent niet dat ze geen plekje verdienen in een museum. Dat moet Museum MORE ook gedacht hebben toen dat besloot ruim aandacht te besteden aan de Zwitserse gebroeders Barraud. De vier schilderende broers zijn buiten hun vaderland nauwelijks bekend. Onterecht vond het museum, dat Nederland kennis liet maken met ‘Zwitserlands best bewaarde geheim’.

Aimé Barraud, Japanse prent met aquareldoos, ca. 1930, Musée des beaux-arts La Chaux-de-Fonds.

Een redelijk onbekende in Nederland is ook Johann Friedrich August Tischbein. En de wieg van deze Duitse portretschilder stond nog wel in ons eigen Maastricht. Toch raakte hij hier in de vergetelheid. Rijksmuseum Twenthe probeerde daar met een tentoonstelling verandering in te brengen.

Niet allemaal even beroemd zijn ook de Italiaanse schilders die voorbijkwamen in de expositie Sprezzatura in het Drents Museum. Het museum wilde laten zien dat na Caravaggio het schildertijdperk in Italië niet ophield. Ook in de negentiende eeuw liet menig Italiaanse kunstenaar zich niet onbetuigd. In Assen maakten we kennis met hen.

Musea zijn instituten waar we wat kunnen opsteken; niet alleen over kunstenaars, maar ook over kunstwerken. Museum Catharijneconvent deed onderzoek in Catalonië en Noorwegen naar middeleeuwse kerkelijke kunstschatten die alleen daar voorkomen en verder nergens in Europa. Hoe dat kan, is nog even te zien in Utrecht.

De verschillende musea schotelden ons in 2019 uiteenlopende tentoonstellingen voor, de ene leerzaam, de andere verrassend of vooral oogstrelend. Hieronder kan je zien welke exposities onze top tien haalden. We hebben natuurlijk lang niet alles kunnen zien, dus het kan zijn dat we geweldige exposities gemist hebben. Alle andere recensies zijn te vinden via deze pagina.

Top 10 van 2019

1

Lang Leve Rembrandt, in het Rijksmuseum, Amsterdam:

Lang Leve Rembrandt is perfect eerbetoon

2

Sprezzatura, in het Drents Museum, Assen:

Sprezzatura: oogstrelende Italiaanse kunst in Assen

3

Manzoni in Holland, in Stedelijk Museum Schiedam:

Poep en een lege sokkel; Manzoni is in Holland

4

Less is More, in Museum Voorlinden, Wassenaar:

Less is more; minimalisme in Voorlinden

5

Jan Sluijters. De wilde jaren, in Het Noordbrabants Museum, ’s-Hertogenbosch:

De kleurrijke wilde jaren van Jan Sluijters

6

North & South, in Museum Catharijneconvent, Utrecht (nog t/m 26 januari 2020):

Europese kerkschatten herenigd in Utrecht

7

Tischbein en de ontdekking van het gevoel, in Rijksmuseum Twenthe, Enschede (nog t/m 19 januari 2020):

Tischbein portretteerde echte mensen, met echte gevoelens

8

De Broers Barraud, in Museum MORE, Gorssel:

De broers Barraud, Zwitserlands best bewaarde geheim

9

Ann Veronica Janssens, in De Pont Tilburg:

Ann Veronica Janssens’ spectaculaire spel met licht en kleur

10

Vrijheid – de vijftig Nederlandse kernkunstwerken vanaf 1968, in Museum de Fundatie, Zwolle:

Vrijheid: de vele gezichten van kunst

 

Share