Amsterdamse School, ook heel mooi van binnen

Recensie

Google op Amsterdamse School en je krijgt voornamelijk architectuurgerelateerde sites op je scherm. Deze stroming ging echter verder dan alleen bouwkunst. Het Stedelijk Museum laat in een grote en fraai vormgegeven tentoonstelling zien dat ze ook de prachtigste ontwerpen voor in het interieur voortbracht.

Door: Evert-Jan Pol

 

Zaaloverzicht met lampen en glas-in-loodramen. Foto: Evert-Jan Pol.

Zaaloverzicht met lampen en glas-in-loodramen. Foto: Evert-Jan Pol.

 

Het is precies een eeuw geleden dat de Amsterdamse School zijn naam kreeg, na de opening van het prestigieuze Scheepvaarthuis, het huidige Grand Hotel Amrâth Amsterdam. Verschillende Amsterdamse culturele instellingen staan hier bij stil.

De Amsterdamse School, met zijn vaak uitbundige vormen en contrasterende kleuren, was zeer populair in de jaren 20, maar na de Tweede Wereldoorlog kreeg het publiek meer waardering voor De Stijl en Bauhaus. Pas in de jaren 70 kreeg de stroming weer meer belangstelling voor de Amsterdamse School, mede door aandacht vanuit Italië en de Verenigde Staten. Het Stedelijk Museum sprong daar in 1975 op in met de eerste grote museale tentoonstelling.

Iets meer dan veertig jaar later komt hetzelfde museum met een nieuw omvangrijk overzicht. Ditmaal staat niet de architectuur centraal, maar de binnenkant van gebouwen. De tentoonstelling, met meer dan 500 voorwerpen, is het resultaat van jarenlang onderzoek én een oproep, waarop het publiek massaal reageerde. Vele stukken komen uit woningen van particulieren.

 

Gigantische uitvergrotingen van foto’s uit de jaren 20 versterken het tijdsbeeld. Foto: Evert-Jan Pol.

Gigantische uitvergrotingen van foto’s uit de jaren 20 versterken het tijdsbeeld. Foto: Evert-Jan Pol.

 

Met zoveel objecten kun je met gemak hele interieurs inrichten en dat deed het museum ook zo ongeveer. Het had de meubels en accessoires per soort kunnen tonen, maar koos daar op een paar uitzonderingen na niet voor. Daarentegen maakte het aantrekkelijke opstellingen, die de bezoeker terugbrengen naar de twintiger jaren van de vorige eeuw.

Gigantische uitvergrotingen van foto’s uit die periode op enkele muren versterken het tijdsbeeld. Tegen die achtergrond toont het Stedelijk onder meer stoelen, tafels, bedden en kasten. De vele stukken geven samen een goed beeld van wat de Amsterdamse School in huis had. Beschrijvingen gaan in veel gevallen gepaard met een foto van de opstelling in de oorspronkelijke situatie. Die toevoegingen brengen de interieurs extra tot leven.

 

Slaapkamerinterieur van Joseph Crouwel, tegen de achtergrond van behang van Lambertus Zwiers. Foto: Evert-Jan Pol.

Slaapkamerinterieur van Joseph Crouwel, tegen de achtergrond van behang van Lambertus Zwiers. Foto: Evert-Jan Pol.

 

Mooi ook is dat een ontwerp voor een behang van Lambertus Zwiers terugkomt op de muren van één zaal, als behang. Een wit strak slaapkamerinterieur van Joseph Crouwel (wiens achterneef Mels overigens medeverantwoordelijk is voor het ontwerp van het vernieuwde Stedelijk Museum) steekt sterk af tegen de zwierige kleurige motieven.

De al even kort aangestipte uitzonderingen betreffen een piramidevormige installatie met tientallen klokken en een zaal met fantastische glas-in-loodramen en prachtige lampen, of lampenkappen eigenlijk. Doordat ze hun licht uitstralen komen de kleurrijke versieringen perfect tot hun recht en worden de lampen ware kunstwerken.

Zaaloverzicht met klokken. Foto: Gert-Jan van Rooij.

Zaaloverzicht met klokken. Foto: Gert-Jan van Rooij.

Klokken uit de piramide komen weer terug in De werkplaats, waar een ieder die zich geroepen voelt zelf een Amsterdamse Schoolklok kan maken. Er zijn drie bouwplaten beschikbaar én een uurwerkje, zodat het klokje thuis ook echt kan tikken. Leuk aandenken aan deze aantrekkelijke reis door interieurs van de Amsterdamse School.

Wonen in de Amsterdamse School – Ontwerpen voor het interieur 1910-1930, t/m 28 augustus in het Stedelijk Museum, Amsterdam

Waardering: @@@@@@@@@@

Share